English
فصلنامه هنر علم و فرهنگ
مشاهده مقالات شماره
 دوره2،شماره2 (فصلنامه هنر علم وفرهنگ/1393) ،پیاپی3
 
1
بررسی چگونگی شکل‌گیری گفتمان نقاشی نوگرا در ایران
( 1444 بازدید ) ( 106 دانلود )  خلاصه و کلمات کلیدی
اطلاعات انتشار : دوره 2 - شماره 2 - شماره پیاپی 3
نویسندگان :
خلاصه مقاله : چکیده
چگونگی شکل‌گیری گفتمان نقاشی نوگرا در ایران، مورد مطالعه‌ی مقاله‌ی پیش‌رو است. بررسی چگونگی تولید نشانه‌های نوظهور در نقاشی معاصر ایران، براساس نظریه‌ی گفتمان لاکلا و موفه و روش تحلیل متون با توجه به مفاهیم رمزگان برون‌متنی و ساختار سلسله‌مراتبی متن برطبق نشانه‌شناسی لایه‌ای انجام گرفته است. تحقیق حاضر از نظر هدف بنیادی، از نظر روش توصیفی تحلیلی است.یافته‌ها نشان می‌دهد که کنش اجتماعی نوگرایی با ورود دال‌های شناوری چون "امپرسیونیسم"، "پست‌امپرسیونیسم" ، "اکسپرسیونیسم" و "کوبیسم" از طریق مطالعه‌ی آثار مدرن اروپا، شکل گرفت و در پیِ آن، دال "سنت‌های‌تصویری" مدلول تازه‌ای یافت و با ایجاد مدلول تازه، گفتمان‌هایی تازه در رابطه باهم شکل گرفتند و بدین‌سان هویت "نوگرایی" در رابطه با "سنت‌گرایی" به تثبیت رسید.
تخصص ها : نقاشی ایران، نقاشی نوگرا، نشانه‌شناسی لایه‌ای، تحلیل گفتمان، لاکلا و موفه.

2
ساختار نقش هراتی در فرش ایران
( 1290 بازدید ) ( 109 دانلود )  خلاصه و کلمات کلیدی
اطلاعات انتشار : دوره 2 - شماره 2 - شماره پیاپی 3
نویسندگان :
خلاصه مقاله : چکیده:
یکی از نقوش سنتی فرش ایران نقش هراتی است. این نقش از نظر لغوي منسوب به هرات و دراصطلاح، ساختاری است متشكل از دو برگ –یا دو برگ ماهی شکل _  متقابل و قرینه که گل شاخص و درشتی را در برگرفته اند.در این نوشتار سعی بر آن است که ضمن  توصیف دقیق  این نقش  ، ساختار فرمی آن تحلیل شده و انواع آن در واگیره , متن و حاشیه فرش معرفی گردد.  مطالعه سیر تحول این نقش نشان می دهد که روش ها و سلائق بافندگان هرمنطقه از نقطه نظر سبک بافت ، اندازه واگیره ، نقشمایه های به کار رفته ، شیوه طراحی و رنگ بندی, موجب تغییرات ، تنوع و اطلاق اسامی متعدد به این نقش شده است که خود، عامل مهمی درشناسایی محل بافت آن به شمار مي آيد. درروند تحولات  این نقش ، همچنان دو ویژه گی تداعی حرکت نقشمایه های اصلی به دور نقشمایه مرکزی و استفاده ازحاشیه های خاص _  سماوری و یا دوستکامی_  پابرجا مانده است. همچنین به دلیل کاربرد مسلط نقشمایه ماهی و یا برگ مشابه ماهی ، این نقش تقریبا در تمامی مراکز بافت ایران، "ماهی"، " ماهی درهم"،"حوض و ماهی" نامیده شده است. این تحقیق به روش توصیفی و تحلیلی انجام گرفته است.
تخصص ها : فرش ، هراتی ، ماهی درهم ، ساختار, سبک .

3
نشانه ‏شناسی فرهنگی در آثار هنر محیطی
( 1939 بازدید ) ( 415 دانلود )  خلاصه و کلمات کلیدی
اطلاعات انتشار : دوره 2 - شماره 2 - شماره پیاپی 3
نویسندگان :
خلاصه مقاله :
چکیده هنر محیطی به عنوان یک جنبش هنری که به نظر می‏رسد سعی دارد راه حلی برای بحران و معضلات زیست محیطی که امروزه جهان را در برگرفته مطرح کند، برای رسیدن به اهدافش با مدد ازتمامی شرایط خارجی، فیزیکی، اجتماعی و فرهنگی که می‏توانند فرد یا گروهی را تحت تاثیر قرار دهند در مسیر اهدافش گام بر می‏دارد. به تعریفی، هنر محیطی که یکی از شاخه‏های هنر جدید است، سعی دارد با نگرشی نو به رابطه انسان با طبیعت بپردازد و راهکارهای جدیدی را برای همزیستی با محیط اطراف در اختیارمان بگذارد. با نگاهی دقیق‏تر به هنر محیطی و زیر‏شاخه‏های آن و  هنرمندانی که به نوعی در این عرصه گام نهادند، ابعادی آشکار خواهد شد که به همان اندازه‏ای که طبیعی هستند‏، فرهنگی نیز هستند. بنابراین با توجه به نقش علم نشانه‏شناسی که در این میان سهم بسزایی را در معرفی فرهنگ‏ها و جهان امروز ایفا می‏کند؛ و از آنجا که در حوزه نشانه‏شناسي هيچ چيز خالي از نشانه نيست و از طرفي در هم آميختگي جهان نشانه و نانشانه موضوعي است قابل تأمل، به همين سبب در این پژوهش، نشانه‏شناسی فرهنگی، در خصوص رابطه موجود بین "فرهنگ، طبیعت و آثار هنرمحیطی" پرداخته و همچنينبررسی سه اثر از سه هنرمند شاخص هنر محیطیو بررسی نشانه‏ها در این آثار از طریق رویکرد نشانه‏شناسی فرهنگی و لایه‏های زیرین معنایی اثر مورد مطالعه و بررسي قرار مي‏گيرد. روش تحقیق در این پژوهش به شیوه توصیفی- تحلیلی صورت گرفته است، که بر این اساس ضمن دیدن اشتراک‏هایی در استفاده از عناصر طبیعت از قبیل (سنگ، چوب، ....) و میرا بودن آن‏ها به تفاوت‏های بياني و نوع بكارگيري عناصر در زیر‏شاخه‏های هنر محیطی و آثار این هنرمندان می‏توان پی برد. علاوه بر آن می‏توان نتیجه گرفت، این آثار که در طبیعت شکل می‏گیرند جزئی جدا ناپذیر از طبیعت و فرهنگ انسانی در مناطق مختلف و یا فرهنگ‏های فراگیرتر هستند. نشانه‏ها در این آثار دارای بار معنایی فرهنگی –اجتماعی می‏باشند، چرا که در ابتدا به حفظ محیط‏زیست و زندگی بشر در سطحی وسیع و در کنار آن به بیان فرهنگ‏های مشترک جهانی می‏پردازند.
تخصص ها :
نشانه‏ شناسی فرهنگی، نشانه، فرهنگ، هنر محیطی، محیط زیست.

4
قیاس تطبیقی جایگاه زن در هنر هند و ایران باستان
( 4643 بازدید ) ( 160 دانلود )  خلاصه و کلمات کلیدی
اطلاعات انتشار : دوره 2 - شماره 2 - شماره پیاپی 3
نویسندگان :
خلاصه مقاله : چکیده
فرهنگ و هنر ایران و هند دارای ویژگی های مشترکی بوده اند که هم به سبب ریشه های نژادی مشترک بعضی از اقوام ساکن در این دو سرزمین و هم به دلیل همسایگی دو کشور و تبادلات فرهنگی بین آن ها بوده است. این مشترکات البته باعث نشده است که اختلافات چشم‏گیری نیز در زمینه‏های مذهبی و اجتماعی وجود نداشته باشد. زنان در این دو فرهنگ یکی از نقاط اختلاف هستند. این اختلاف در هنر به شکلی و در جامعه به شکلی دیگر ظاهر می‏شود. هدف از انجام این پژوهش قیاس تطبیقی جایگاه زن در هنر هند و ایران باستان است. پرسش اصلی تحقیق این است که چه اشتراکات و چه افتراقاتی در این زمینه میان این دو فرهنگ وجود دارد؟ تحقیق بر این نظریه استوار است که آثار هنری مربوط به زنان، مشخص‏کننده‏ی نوع نگاه جامعه به ایشان است. روش تحقیق تاریخی - توصیفی است و نتایج تحقیق نشان می دهد که با وجود وفور تصاویر و آثار هنری زنانه در هند و پرستش ایزدبانوان بسیار، جامعه‏ی ایرانی احترام بیشتری نسبت به مقام زن داراست و تصویرگری زنان در هند نتوانسته به کسب حقوق اجتماعی برای ایشان کمک کند.
تخصص ها : زن، الهه، هنر، ایران، هند

5
بازتولید اسطوره‌ای تخت جمشید در دوران معاصر
( 1391 بازدید ) ( 185 دانلود )  خلاصه و کلمات کلیدی
اطلاعات انتشار : دوره 2 - شماره 2 - شماره پیاپی 3
نویسندگان :
خلاصه مقاله : چکیده
مطابق نظر اسطوره‌شناسان جدیدی همچون رولان بارت، اساطیر در دوران معاصر از میان نرفته بلکه فقط تغییر شکل داده‌اند و با بازتولید خود حتی بارها پایدارتر از قبل به کار خویش ادامه می‌دهند. یکی از مؤثرترین اسطوره‌های بازتولید شده در دوران معاصر ایران، به‌ویژه در ارتباط با آثار هنری و صنایع دستی، تخت جمشید است که هم در دوران پهلوی و هم دوران بعد از انقلاب، هرچند با رویکردهای متفاوت، حضور پررنگی داشته است. در این مقاله پس از بررسی موضوعِ «اسطوره‌های معاصر» با توجه به آرای نظریه‌پردازان این حوزه، به اسطوره بازتولید شده تخت جمشید در دوران معاصر پرداخته و کارکردهای ایدئولوژیکِ آن در ایران معاصر نمایانده شده است. در این راستا نمونه‌های متعددی از آثار هنری و صنایع‌دستی معاصر نیز بررسی شده است.
تخصص ها : تخت جمشید، اسطوره­ های معاصر، هنر، صنایع دستی.

6
تدوین مدل مفهومی پایداری مبتنی بر ارزش آفرینی در صنعت مُد و لباس
( 1438 بازدید ) ( 211 دانلود )  خلاصه و کلمات کلیدی
اطلاعات انتشار : دوره 2 - شماره 2 - شماره پیاپی 3
نویسندگان :
خلاصه مقاله :
چکیده ما بخشی از جهان طبیعی هستیم و در یک مسیر مشترک با اقدامات متقابل خود، در حالی­که ما بر طبیعت اثر می­گذاریم طبیعت نیز ما را تحت تاثیر قرار می­دهد. فرم دادن به این ارتباط و اقدامات متقابل، بخش کلیدی طراحی مُد سازگار با طبیعت(پایدار) است. محصولات پوشیدنیبه عنوان زیر مجموعه­ای از محصولات مصرفی با طول عمر کوتاه نقش زیادی در نوع این ارتباط و تاثیرات ما بر طبیعت برعهده دارند. می­توان با ملاحظلات و راهکارهایی تمامی فعالیت­های فرآیند طراحی و تولید، مصرف و پس از مصرف را به نحوی مدیریت کرد که حداقل اثرات نامطلوب را بر محیط­زیست و در نتیجه انسان و اقتصادش گذاشت.مقاله حاضر می­کوشد از زاویه دید جدیدی(ارزش آفرینی) به راهکارهایی برای رسیدن به توسعه پایدار-با تاکید بر مرحله طراحی و استفاده- در صنعت مد و لباس بپردازد. به جرأت می­توان گفت که در چرخه توسعه پایدار، طراحی کمترین سهم را دارد در حالی­که که تمام معضلاتی که ممکن است در اثر تولید یک محصول برای محیط زیست بوجود آید، بصورت مستقیم یا غیر مستقیم به تصمیمات طراحی مربوط می­شود. نتایج این تحقیق نشان می­دهد بهترین شیوه برای حفظ طبیعت، الهام از خود طبیعت و تقلید از سیستم­ها و مدل­های حاکم بر آن است. این مدل بر استفاده از منابع تمام نشدنی، تعداد اجزای کمتر، چرخه­های بسته، ملاحظات زیبایی شناسانه، ایجاد وابستگی به محصول و بازگشت به طبیعت سخن می گوید.
تخصص ها :
طراحی پایدار، پایداری، مد و لباس، کاربر.

7
انحراف چشمان در چهره‌پردازی‌های صنیع‌الملک
( 1006 بازدید ) ( 53 دانلود )  خلاصه و کلمات کلیدی
اطلاعات انتشار : دوره 2 - شماره 2 - شماره پیاپی 3
نویسندگان :
خلاصه مقاله :
چکیده پژوهش حاضر به یافتن پاسخی برای توضیح انحراف بیرونی قابل توجه چشمان در چهره­پردازی­های ابوالحسن­خان غفاری ملقب به صنیع­الملک می­پردازد. نظر به اهمیت مسأله سبک­شناسی آثار و تأثیر سنت پیکرنگاری درباری زند و قاجار بر آثار هنرمند، ابتدا ویژگی­های آثار صنیع­الملک از این منظر مورد بررسی قرار گرفته است و سپس فرضیه­ها یک به یک طرح و بررسی شده­اند؛ اینکه انحراف بیرونی چشمان حاصل تکرار سنت، شبیه­سازی واقعیت چهره، زیبایی­شناسی وجنات همایونی پادشاه و یا قلم شوخ و جسور هنرمند، یا حتی خطای فنی بوده باشد، یا آنکه عامدانه از سنتی اروپایی اقتباس شده باشد. نهایتاً حاصل یافته­ها و تحلیل­ها، دو فرضیه یا ترکیبی از آن­ها را مستحکم­تر نشان می­دهد؛ این که انحراف چشمانحاصل ترکیبی از ضعف تکنیک و برخی چهارچوب­های سبکی حاکم بر آثار اوست و تآثیر انکارناپذیر سنت پیکرنگاری درباری؛اصولاً چشمان را در آثار او بسیار مشخص­تر و آشکارتر ازنقش چشمان در نقاشی عینیت­گرای متأثر از غرب ساخته است. و دیگر اینکه صنیع­الملک طی سفر خود به ایتالیا احتمالاً با شمایل­نگاری­های پیشارنسانسی آن دیار روبرو شده و با الهام از ویژه گی چشمان این آثار که با رویکردی قراردادی دارای انحراف ترسیم شده­اند، همین قاعده را در آثار خود نیز مرئی داشته است. پژوهش حاضر از نوع بنیادی است و با روش توصیفی تحلیلی به بررسی نمونه­های تصویر شده به قلم هنرمند پرداخته است.
تخصص ها :
چهره ­پردازی، صنیع­الملک،انحراف چشم،هنر قاجار،پیکرنگاری درباری

شماره های منتشر شده
دسترسی سریع

اخبار
کلیه حقوق این وب سایت برای فصلنامه هنر علم و فرهنگ محفوظ می باشد .